Stimuleer taalontwikkeling met ict bij iXperium Nijmegen

03-12-2015 door Pieter van Rooij

Door Stijn Hendriks en Wim van Leeuwen

Taal 5.0 is een leerarrangement waar de leerkracht zijn kinderen inspireert (on)bewust met taal bezig te zijn binnen een thema/onderwerp!


Taal is in de wereld van nu een wezenlijk onderdeel van de ontwikkeling van de mens. Kinderen komen op jonge leeftijd in aanraking met allerlei communicatievormen. Er zijn allerlei verschillende stijlen van communiceren, bijvoorbeeld: SMS-taal, chatten, blog schrijven, etc.. Vaak moet het kort en bondig geformuleerd worden. Een mooi voorbeeld is natuurlijk Twitter. Deze tool stuurt het kind als het ware naar een korte berichtgeving, vanwege het maximum aantal tekens.

De leerlingen zijn nu anders ‘geletterd’ dan vroeger. Dat vraagt om ander (taal)onderwijs. De ICT-arrangementen kunnen bijdragen aan de taalontwikkeling van de kinderen.

In het iXperium Nijmegen zijn mediamentoren Wim van Leeuwen en Stijn Hendriks de afgelopen maanden bezig geweest om uit te zoeken hoe ICT het huidige taalonderwijs zou kunnen verrijken. Ze hebben verschillende deskundigen benaderd om samen tot een duidelijke visie voor zo’n arrangement te komen. Docenten Nederlands van de PABO en ILS (Heidi van de Gevel en Joris Geelen), maar ook Jan Knuijvers (leren met ICT) hebben meegedacht over dit arrangement.

Wim en Stijn kwamen al snel op het idee om de taaldomeinen woordenschat, spelling en stellen te gebruiken in de invulling van dit leerarrangement. Dit zijn namelijk domeinen die dagelijks aandacht krijgen in het Nederlands basisonderwijs. “Als we daar nu geschikte ICT-tools bij kunnen vinden, dan kunnen we het voor zowel leerling als leerkracht “leuker” en “makkelijker” maken om te werken aan deze domeinen.”, volgens Stijn Hendriks.

De meeste scholen in Nederland werken met een bestaande taal-/spellingmethode met bijbehorende software, dus daar wordt ICT al als het ware ingezet in de groep met de mogelijkheden die er zijn. Wim en Stijn zijn dus vooral gaan zoeken hoe je taal meer kunt integreren in het projectmatige stuk van het onderwijs. Denk hierbij aan de zaakvakken, maar ook aan Wereldoriëntatie.

Hoe ziet zo’n taalarrangement er dan precies uit?

Leerkrachten die met hun kinderen naar het iXperium willen komen voor het ICT-arrangement Taal 5.0 worden voorafgaand aan het bezoek op hun eigen school bezocht door een mediamentor(en). Indien dit niet kan is er minstens telefonisch uitgebreid contact.

We willen van tevoren het volgende weten van de leerkracht/school/groep:

  • Wat is de (leer)vraag van de leerkracht?
  • Op welk domein van het taalonderwijs speelt de vraag? (Stellen, spellen of woordenschat)
  • Met welk thema(‘s) is men in de groep bezig?

Ons doel is niet om de leervragen van de leerkracht op te lossen, maar om hem/haar handvatten te geven om zelf met de vraag aan de slag te gaan.

Er zijn tijdens het bezoek vier activiteiten. Alle kinderen doen er twee van ongeveer 35 minuten. De leerkracht stelt tweetallen samen die dan samen na afloop alle vier activiteiten hebben afgewerkt. De resultaten van deze vier activiteiten gaat de leerkracht opslaan in het programma Blendspace. (Op termijn zouden de kinderen dit wellicht zelf kunnen)

blendspace

Blendspace is een programma waar je als docent allerlei bronnen bij elkaar kan brengen om zo een onderwerp te belichten. Dat kan met allerlei soorten materialen.
Bronmateriaal kan o.a. komen van YouTubeGoogleDropBoxGdriveOpenEdFlickrEduCreationsGooru. Ook zijn eigen producten in te voegen. Daarmee heb je een hoop bronnen tot je beschikking. In de gratis versie kun je een tegelpatroon (verschillende thema’s) vullen met bronnen door in de bronnen te zoeken, te selecteren en gewoon er in te slepen. In elke tegel kun je een titel en een beschrijving toevoegen. Er is een mogelijkheid een tegel te gebruiken voor tekst of een quiz.

Op deze manier kun je als docent afgeronde leereenheden maken die je kunt distribueren aan je klas of kunt embedden in een raamwerkprogramma (bv WordPress of Moodle). Het werkt allemaal erg intuïtief. Het programma houdt de bronnen bij en biedt de mogelijkheid om commentaar te noteren en een like (of dislike) toe te kennen. Resultaten van de quiz wordt bewaard en op de achtergrond kun je zien hoe vaak het product bekeken is.

De leerkracht gaat het eerste uur van het bezoek kijken welke vier activiteiten er zijn en wordt na de pauze een uur lang begeleid in het gebruik van het programma Blendspace.

Op school gaat de leerkracht met één activiteit aan de slag in zijn groep. Dat mag met de hele groep, het kan ook een kleinere groep zijn. Nadat de groep met de leerkracht eraan heeft gewerkt komt de mediamentor na ongeveer twee maanden weer op school om te bespreken hoe alles verloopt. Heeft de leerkracht nog ergens hulpvragen waar het iXperium een rol in kan spelen om ervoor te zorgen dat de leerkracht met behulp van ICT taalonderwijs succesvol integreert in zijn/haar onderwijs?

Kortom: “Taal 5.0 is een leerarrangement waar de leerkracht zijn kinderen inspireert (on)bewust met taal bezig te zijn binnen een thema/onderwerp!”

Voor inschrijven of meer informatie kunt u kijken op http://ixperium.nl/arrangementen-schoolbezoeken-ixperium-nijmegen/ of u neemt contact op met Wim of Stijn.

Wim van Leeuwen, Mediamentor iXperium Nijmegen, wim.vanleeuwen@ixperium.nl
Stijn Hendriks, Mediamentor iXperium Nijmegen, stijn.hendriks@ixperium.nl

Eén reactie op “Stimuleer taalontwikkeling met ict bij iXperium Nijmegen”

  1. Rianne schreef:

    Wij proberen onze leerlingen bij ons op school ook zoveel mogelijk taalvaardigheid bij te brengen, ook door het bieden van onderwijs in meerdere talen. Dat er zulke initiatieven zijn vind ik verder alleenmaar heel goed.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*